School Admission Age Limit Criteria in Maharashtra 2027-28 : महाराष्ट्र राज्यातील पालक, विद्यार्थी आणि शाळा प्रशासनासाठी शाळा प्रवेशाच्या वयोमर्यादेबाबत अत्यंत महत्त्वाचा नवीन शासन निर्णय जारी करण्यात आला आहे. शालेय शिक्षण विभागाने दिनांक १५ ऑक्टोबर २०२६ रोजी प्रसिद्ध केलेल्या शासन निर्णयानुसार बालवाटिका, नर्सरी, ज्युनिअर केजी, सिनिअर केजी आणि इयत्ता पहिली प्रवेशासाठी किमान वय निश्चित करण्यात आले आहे. या लेखात School Admission Age Limit Criteria, 1st Standard Admission Age Limit, Nursery Admission Age Criteria, Junior KG Admission Age Limit आणि Senior KG Admission Age Limit याबाबत सविस्तर माहिती जाणून घेऊया.
या निर्णयानुसार नवीन वयोमर्यादा शैक्षणिक वर्ष २०२७-२८ पासून टप्प्याटप्प्याने लागू करण्यात येणार आहे. त्यामुळे इयत्ता पहिली प्रवेश वय 2026-27 आणि आगामी शैक्षणिक वर्षांमध्ये प्रवेश घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांच्या पालकांनी शासन निर्णयातील तरतुदी समजून घेऊया.
Table of Contents
School Admission Age Limit Criteria: कोणत्या वर्गासाठी किती वय आवश्यक?
शासन निर्णयातील तक्त्यानुसार विविध वर्गांसाठी किमान वय आणि अंमलबजावणीचे शैक्षणिक वर्ष पुढीलप्रमाणे आहे.
महत्त्वाची सूचना: वरील वयोमर्यादा नवीन प्रवेश निकषांच्या टप्प्याटप्प्याने होणाऱ्या अंमलबजावणीशी संबंधित आहे. सर्व वर्गांसाठी हे निकष एकाच शैक्षणिक वर्षापासून लागू होणार नाहीत.
1st Standard Admission Age Limit: इयत्ता पहिली प्रवेश वय
इयत्ता पहिली प्रवेश वयाबाबत नवीन नवीन निकषांनुसार इयत्ता पहिलीत प्रवेश घेण्यासाठी बालकाचे वय ३० जून रोजी ६ वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक आहे. या निकषाची अंमलबजावणी शैक्षणिक वर्ष २०३०-३१ पासून करण्यात येणार आहे.
यापूर्वीच्या तरतुदींमध्ये इयत्ता पहिली प्रवेशासाठी 6 वर्षे वय निश्चित करण्यात आले होते; तसेच 5 वर्षे पूर्ण झालेल्या बालकांनाही प्रवेशासाठी पात्र मानण्याची तरतूद नमूद होती. आता नवीन शासन निर्णयानुसार पूर्वप्राथमिक वर्गांसाठीही वयोमर्यादा टप्प्याटप्प्याने निश्चित करण्यात आली आहे.
त्यामुळे इयत्ता 1 ली प्रवेश वय, इयत्ता पहिली नवीन प्रवेश आणि इयत्ता पहिली प्रवेश वय 2026-27 यासंदर्भात माहिती घेताना नवीन निकष नेमक्या कोणत्या वर्षापासून लागू होणार आहेत, हे लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
Nursery Admission Age Criteria: नर्सरी प्रवेशासाठी किमान वय किती असावे?
महाराष्ट्र शासनाच्या शालेय शिक्षण विभागाने दिनांक १५ ऑक्टोबर २०२६ रोजी प्रसिद्ध केलेल्या शासन निर्णयानुसार नर्सरी प्रवेशासाठी बालकांचे किमान वय निश्चित करण्यात आले आहे. या निर्णयानुसार शैक्षणिक वर्ष २०२७-२८ पासून नर्सरी प्रवेशासाठी बालकाचे वय ३० जून रोजी ३ वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक आहे.
Nursery Admission Age Criteria – महत्त्वाचे मुद्दे
- प्रवेशाचा वर्ग: बालवाटिका-1 / नर्सरी
- किमान वय: ३ वर्षे पूर्ण
- वय मोजण्याची तारीख: ३० जून
- नवीन निकष लागू होण्याचे वर्ष: शैक्षणिक वर्ष २०२७-२८
नर्सरी प्रवेशासाठी नवीन वयोमर्यादा कधीपासून लागू होणार?
शासन निर्णयानुसार नर्सरीसाठी निश्चित केलेली नवीन वयोमर्यादा शैक्षणिक वर्ष २०२७-२८ पासून लागू होणार आहे. त्यानंतर ज्युनिअर केजीसाठी शैक्षणिक वर्ष २०२८-२९ पासून ४ वर्षे आणि सिनिअर केजीसाठी शैक्षणिक वर्ष २०२९-३० पासून ५ वर्षे पूर्ण वयाचे निकष लागू करण्याचे नमूद आहे.
Junior KG Admission Age Limit: ज्युनिअर केजी प्रवेश वय
ज्युनिअर केजी म्हणजेच बालवाटिका-2 मध्ये प्रवेश घेण्यासाठी नवीन निकषांनुसार बालकाचे ३० जून रोजी ४ वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक आहे. या वयोमर्यादेची अंमलबजावणी शैक्षणिक वर्ष २०२८-२९ पासून करण्यात येणार आहे.
ज्युनिअर केजी प्रवेशाचे नियोजन करणाऱ्या पालकांनी मुलाची जन्मतारीख आणि प्रवेशासाठी लागू असलेले शैक्षणिक वर्ष तपासावे. प्रवेशासाठी अंतिम पात्रता निश्चित करताना संबंधित शाळेकडून प्रसिद्ध करण्यात आलेल्या अधिकृत सूचनाही पाहाव्यात.
Senior KG Admission Age Limit: सिनिअर केजी प्रवेश वय
सिनिअर केजी म्हणजेच बालवाटिका-3 मध्ये प्रवेश घेण्यासाठी बालकाचे ३० जून रोजी ५ वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक आहे. या निकषाची अंमलबजावणी शैक्षणिक वर्ष २०२९-३० पासून होणार आहे.
नवीन व्यवस्थेनुसार नर्सरी, ज्युनिअर केजी आणि सिनिअर केजी या वर्गांसाठी वयोमर्यादा निश्चित करून त्यानंतर इयत्ता पहिली प्रवेशासाठी 6 वर्षांच्या वयाचा निकष लागू करण्याचे नियोजन शासन निर्णयात नमूद करण्यात आले आहे.
इयत्ता पहिली प्रवेश वय 2026-27 साठी काय नियम आहेत?
पालकांच्या मनात सर्वांत महत्त्वाचा प्रश्न म्हणजे २०२६-२७ या शैक्षणिक वर्षात प्रवेश घेणाऱ्या मुलांना नवीन वयोमर्यादा लागू होणार का? शासन निर्णयातील मुद्दा क्रमांक ४ नुसार, सन २०२६-२७ च्या शैक्षणिक सत्रासाठी नर्सरी ते इयत्ता पहिलीमध्ये आधीपासून शिकत असलेल्या विद्यार्थ्यांना हे नवीन वयाचे निकष लागू होणार नाहीत.
मात्र, या तरतुदीचा अर्थ २०२६-२७ मध्ये होणाऱ्या प्रत्येक नवीन प्रवेशासाठी कोणतीही वयोमर्यादा लागू नाही, असा घेऊ नये. शासन निर्णयात विद्यमान विद्यार्थ्यांबाबत स्पष्ट उल्लेख आहे. नवीन प्रवेशासाठी लागू असलेले नियम आणि संबंधित अधिकृत मार्गदर्शक सूचना तपासणे आवश्यक आहे.
त्यामुळे शाळा प्रवेश वय शासन निर्णय 2026 27 संदर्भात पालकांनी प्रवेशाचे वर्ष, वर्ग आणि विद्यार्थ्याची जन्मतारीख यानुसार माहिती तपासावी.
शाळा प्रवेशासाठी 15 दिवसांची वयाची सूट
शासन निर्णयात पूर्वप्राथमिक वर्गांपासून इयत्ता पहिलीपर्यंत प्रवेशासाठी किमान आणि कमाल वयामध्ये शाळाप्रमुख स्तरावर १५ दिवसांची वयाची सूट देण्याची तरतूद नमूद आहे.
ही सूट शासन निर्णयातील संबंधित तरतुदीनुसार लागू होईल. त्यामुळे वयोमर्यादेच्या जवळ असलेल्या विद्यार्थ्यांच्या पालकांनी प्रवेशाच्या वेळी शाळेकडून अधिकृत माहिती घ्यावी.
मागील वर्ग उत्तीर्ण विद्यार्थ्यांसाठी महत्त्वाची तरतूद
मान्यताप्राप्त शाळेतून मागील वर्ग उत्तीर्ण झालेल्या नियमित विद्यार्थ्यांना पुढील उच्च वर्गात प्रवेश देताना वयानुसार निश्चित केलेले नवीन निकष लागू करण्यापासून सूट देण्यात आली आहे.
म्हणजेच, आधीचा वर्ग नियमितपणे उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांच्या पुढील वर्गातील प्रवेशासाठी ही तरतूद महत्त्वाची ठरणार आहे.
शाळा प्रवेश वयाच्या नवीन नियमांची अंमलबजावणी कधीपासून?
नवीन वयोमर्यादेची अंमलबजावणी पुढीलप्रमाणे टप्प्याटप्प्याने होणार आहे:
- २०२७-२८: बालवाटिका-1 / नर्सरी — ३ वर्षे पूर्ण.
- २०२८-२९: बालवाटिका-2 / ज्युनिअर केजी — ४ वर्षे पूर्ण.
- २०२९-३०: बालवाटिका-3 / सिनिअर केजी — ५ वर्षे पूर्ण.
- २०३०-३१: इयत्ता पहिली — ६ वर्षे पूर्ण.
वयाची गणना संबंधित प्रवेश वर्षासाठी ३० जून या मानलेल्या तारखेनुसार करायची आहे. नवीन निकषांनुसार विद्यार्थ्यांच्या प्रवेशाबाबत आवश्यक सूचना आणि मार्गदर्शक सूचना प्राथमिक शिक्षण संचालनालय, पुणे यांच्या स्तरावरून देण्यात येतील, असे शासन निर्णयात नमूद आहे.
शाळा प्रवेश वय शासन निर्णय 2026-27 PDF Download
शाळा प्रवेशासाठी बालकांचे किमान वय निश्चित करणारा महाराष्ट्र शासनाचा दिनांक १५ ऑक्टोबर २०२६ चा शासन निर्णय अधिकृत संकेतस्थळावर जाहीर करण्यात आला आहे.
अधिक माहितीसाठी
शाळा प्रवेशासाठी बाळकांचे किमान वय निश्चित दिनांक 15 ऑक्टोबर 2026 रोजीचा शासन निर्णय डाउनलोड करा
शाळा प्रवेश वय शासन निर्णय 2026-27 PDF Download करा
निष्कर्ष
महाराष्ट्र शासनाच्या १५ ऑक्टोबर २०२६ च्या शासन निर्णयानुसार नर्सरी, ज्युनिअर केजी, सिनिअर केजी आणि इयत्ता पहिली प्रवेशासाठी किमान वयाचे निकष निश्चित करण्यात आले आहेत. हे निकष २०२७-२८ पासून टप्प्याटप्प्याने लागू होणार असून, इयत्ता पहिलीसाठी सहा वर्षे पूर्ण वयाचा निकष २०३०-३१ पासून लागू करण्याचे नमूद आहे.
पालकांनी केवळ इयत्ता पहिली प्रवेश वय 2026 27 या माहितीवर अवलंबून न राहता प्रवेशाचे शैक्षणिक वर्ष, वर्ग, विद्यार्थ्याची जन्मतारीख आणि लागू शासन निर्णय यांची पडताळणी करावी. यामुळे प्रवेशाच्या वेळी गैरसमज टाळता येतील आणि योग्य नियोजन करता येईल.
